POMYLONY MURAL

25.01.2016 - 1

Na ścianie budynku w podwórku między ulicami Okrzei i Kłopotowskiego umieszczono mural, którego tematykę wybrali sami mieszkańcy. Mural jest autorstwa Macieja Pakalskiego i Dominika Robaka, a powstał w listopadzie 2012 roku.

Zwie się on „Powstanie Warszawskie”.

I niby wszystko O.K.

Drobny szkopuł polega na tym, że … z Powstaniem Warszawskim ma on kompletnie nic wspólnego.

Pomylony mural - 4
Maciej Aleksy Dawidowski, ps. „Alek”

Przedstawia czterech żołnierzy AK. Trzej to przyjaciele z Szarych Szeregów: Alek czyli Maciek Aleksy Dawidowski, „Rudy” czyli Jan Bytnara i „Zośka” – Tadeusz Zawadzki. Czwartą postacią na muralu miał być ppłk Antoni Żurowski, ps. „Bober”, „Papież”- dowódca VI Obwodu Praga. Ale ostatecznie się tam nie znalazł. Za to „Zośka” występuje nawet podwójnie.

Na czym polega pomyłka, a właściwie pomyłki?

Pomylony mural - 5
Jan Bytnar, ps. „Rudy”

Otóż żaden z nich nie brał udziału w Powstaniu Warszawskim.

Dlaczego?

Powód prosty, acz przykry.

Dawidowski, Bytnar i Zawadzki zginęli wcześniej. Alek Dawidowski i Janek Bytnar zmarli 30 marca 1943 r, Alek na skutek ran odniesionych w Akcji pod Arsenałem, Janek – uwolniony z transportu więźniów podczas tej akcji – w efekcie rozległych obrażeń w wyniku tortur podczas przesłuchań na gestapo. Tadeusz Zawadzki poległ w nocy z 20 na 21 sierpnia 1943, podczas ataku na strażnicę Grenzschutzpolizei w Sieczychach koło Wyszkowa.

Z Żurowskim, którego w końcu nie ma na muralu, a zamiast niego drugi raz jest Tadeusz „Zośka” Zawadzki, sprawa jest bardziej skomplikowana. Był wprawdzie dowódcą Obwodu Praga podczas Powstania, ale po kilku dniach walki zbrojnej, już 6 sierpnia,  wobec przeważających sił niemieckich i biernej postawy wojsk radzieckich, oddział przeszedł do konspiracji, po uzgodnieniu z Komendą Główną AK.

Pomylony mural - 6
Ppłk Antoni Żurowski. Zdjęcie przedwojenne

Sam Żurowski, zdekonspirowany,  już w listopadzie 1944 roku został aresztowany przez NKWD. W roku 1945 dwukrotnie skazano go na karę śmierci, zamienioną ostatecznie na dziesięć lat więzienia. 26 lipca 1945, wraz z dużą grupą oficerów i żołnierzy AK, został odbity z transportu przez oddział WIN. Przez jedenaście lat – do października 1956 r. – ukrywał się pod zmienionymi nazwiskami. W roku 1958 wyrok został uchylony. Zmarł w 29 lipca 1988 r.

Pomylony mural - 7
Ppłk Antoni Żurowski. Zdjęcie powojenne

Zaplanowanego wizerunku praskiego bohatera – ppłk Żurowskiego na muralu nie sposób się doszukać.

Zamiast niego dwukrotnie pojawia się Tadeusz Zawadzki – na górze i na dole po prawej stronie planu Warszawy. Planu, nota bene, nie z roku 1944, lecz całkowicie aktualnego. Można by dyskutować, czy tłem w tym przypadku powinien być plan współczesny czy z czasów wojny, choć tematyka sugerowałaby raczej mapę z lat 1939-1944.

***

Opracowanie:  Liliana Kołłątaj

 


 

***

***

***

Mili Czytelnicy

Blog Klubu Globtrotera jest przedsięwzięciem non profit korzystającym z hostingu w domenie WordPress. 

Redakcja bloga nie odpowiada za rodzaj i treść reklam zamieszczanych pod artykułami.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close