DWOREK Z MONIAKÓW

Janowiec, Dworek z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym. Foto: Liliana Kołłątaj

Janowiec zwykle koją się z ruinami zamku Firlejów. Ale te ruiny to nie wszystko, co warte jest tam obejrzenia.
Na terenie mini-skansenu na wzgórzu zamkowym w Janowcu stoi pięknie zachowany i odrestaurowany XVIII-wieczny modrzewiowy dworek z bardzo sympatyczną ekspozycją wnętrza siedziby średniozamożnej szlachty.

Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków. Mini-skansen Muzeum Zamkowego w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj
Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj

Skansen jest częścią Muzeum Zamku w Janowcu, na obydwa obiekty obowiązuje jeden bilet wstępu.
Drewniany dwór został wybudowany około 1760 roku we wsi Moniaki, niedaleko Urzędowa, na Lubelszczyźnie dla Jakuba Wierzbickiego, chorążego żytomierskiego i jego syna Jacka, cześnika urzędowskiego, przedstawicieli średniozamożnej szlachty.

Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj
Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj

Losy dworku do połowy XIX w. nie są dokładnie znane. Wiadomo, że w roku 1858 kupił go na licytacji Ludwik Zembrzuski. Obecna architektura dworku to efekt remontów i przebudowy dokonanych za czasów tych właścicieli. Najwięcej zmian przyniosła gruntowna przebudowa dokonana w 1909 r. według projektu Kazimierza Skórewicza, wybitnego polskiego architekta, znanego m.in. z projektu dworku Marszałka Józefa Piłsudskiego w Sulejówku.

Dworek z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj

Z zachowanych rodzinnych fotografii widać, że Zembrzuscy byli rodziną dość zamożną, stać ich było na rasowe konie i własny kort tenisowy. Rodzina się powiększała i dworek stawał się za mały. Kolejnej przebudowy i rozbudowy dokonano prawdopodobnie już w czasach I wojny światowej. Na cele użytkowe zaadoptowano wówczas poddasze.  Wymagało to dobudowania lukarn na dachu, doświetlających wnętrza. W zasadniczym stopniu zmieniło to wygląd dworku, niewątpliwie dodając mu malowniczości. Dzięki tej przebudowie na piętrze powstały dodatkowe pokoje, które zajmowały córki właściciela, ich nauczyciele oraz służba.

Dworek z Moniaków w mini-skansenie Muzeum Zamkowego w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj

Do rodziny Zembrzuskich dworek należał do 1944 r. Po śmierci Ludwika Zembrzuskiego, w 1937 r. spadkobierczyniami majątku zostały jego córki. Za ich zgodą do 1944 r. majątek dzierżawił Stefan Świerczewski, mąż najstarszej z córek Ludwika, Marii.

Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj
Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. Foto: Liliana Kołłątaj

Po II wojnie światowej, z roku na rok, popadał w coraz większą ruinę. Po zakończeniu wojny dwór i majątek został przejęty przez państwo. We dworze znalazły się biura spółdzielni produkcyjnej i posterunek milicji obywatelskiej. Zmiieniający się lokatorzy kompletnie nie dbali o dworek, toteż ulegał coraz większej dewastacji. Przed kompletnym upadkiem uratowało go przeniesienie do Janowca w 1977 r., dzięki inicjatywie ówczesnego dyrektora Muzeum Nadwiślańskiego w Kazimierzu Dolnym, Jerzego Żurawskiego.

Ekspozycja wewnątrz dworku z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym w Janowcu. W ostatniej wersji ten przyrząd służy jak widać do maglowania serwetek. Wcześniej zapewne była to prasa introligatorska. Foto: Liliana Kołłątaj
Janowiec. Dworek z Moniaków w mini-skansenie w Muzeum Zamkowym. Foto: Liliana Kołłątaj

 


 

 

Podoba Ci się ten artykuł? Będzie nam bardzo miło, jeżeli zostawisz ślad Twojej wizyty w postaci komentarza lub polubienia i zostaniesz stałym czytelnikiem tego bloga.



Zapraszamy także na nasze strony na Facebooku: https://m.facebook.com/warszawskierozmaitosci/ https://m.facebook.com/klubglobtroterawarszawa/

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close